Waarom rust nemen voor veel mensen ongemakkelijk voelt

"Ik zou eigenlijk eens moeten rusten."
Het is een zin die ik vaak hoor in mijn praktijk.

Mensen weten vaak heel goed dat ze moe zijn. Dat ze gas moeten terugnemen. Dat hun lichaam signalen geeft.

En toch doen ze het niet.
Of pas wanneer ze niet meer anders kunnen.

Wanneer ze ziek worden.
Wanneer ze volledig uitgeput zijn.
Wanneer hun lichaam hen dwingt om stil te vallen.

Dat doet me vaak afvragen:

Wat moet er gebeuren voor we onszelf toestemming geven om te rusten?

Rust willen en rust kunnen zijn niet hetzelfde

Veel mensen verlangen naar meer rust.
Maar wanneer ze eindelijk een moment voor zichzelf hebben, voelen ze zich ongemakkelijk.
Ze gaan zitten en denken aan alles wat ze nog moeten doen.
Ze nemen een vrije namiddag en voelen zich schuldig.
Ze plannen bewust een rustige dag, maar vullen die toch weer met klusjes, afspraken of verantwoordelijkheden.

Alsof rust iets is dat eerst verdiend moet worden.
Alsof je pas mag ontspannen wanneer alles af is.

Maar wanneer is alles ooit af?

Het verhaal dat me nooit heeft losgelaten

Jaren geleden begeleidde ik een vrouw die ernstig ziek was.
Ze was palliatief.

Haar energie was beperkt. Haar tijd ook.
En toch wilde ze elke dag nog enkele uren werken.
Wanneer ze klaar was met werken, wilde ze koken voor haar gezin.
Zorgen voor anderen.
Nuttig zijn.
Bijdragen.

Op een bepaald moment vertelde ze me dat ze zich schuldig voelde wanneer ze gewoon even in de zetel ging zitten.
Alsof ze haar tijd niet mocht verspillen.
Alsof rust alleen mocht wanneer er écht geen andere keuze meer was.

Dat gesprek is me altijd bijgebleven.
Niet omdat het zo uitzonderlijk was, maar omdat het iets blootlegde wat ik bij heel veel mensen zie.

Niet noodzakelijk de ziekte. Wel het patroon.

Altijd eerst zorgen voor anderen.
Altijd eerst de verantwoordelijkheden.
Altijd eerst de taken.

En pas helemaal op het einde zichzelf.

Het zette mij aan het denken.

Wat moet er gebeuren voor sommige mensen zichzelf rust gunnen?

Hoe moe moet je zijn?
Hoe uitgeput?
Hoe ziek?

Hoeveel signalen moet je lichaam geven voor je vindt dat je genoeg gedaan hebt?
Want als zelfs een ernstig ziek lichaam niet voldoende reden is om te mogen rusten, dan gaat het vaak niet meer over tijd.
Dan gaat het over een overtuiging.

Het idee dat je rust moet verdienen

Veel van ons zijn opgegroeid met boodschappen zoals:

• Eerst werken, dan ontspannen.

• Maak jezelf nuttig.

• Niet lui zijn.

• Doe iets met je tijd.

Op zich zijn dat geen verkeerde waarden, maar soms worden ze zo sterk dat we onze eigen behoeften eronder begraven.
Dan ontstaat het gevoel dat rust pas mag wanneer alles afgewerkt is.
Wanneer de mailbox leeg is.
Wanneer het huis opgeruimd is.
Wanneer iedereen geholpen is.
Wanneer alle taken zijn afgevinkt.

Het probleem is alleen dat er altijd wel iets nieuws opduikt.
En zo blijft rust iets voor later.

Schuldgevoel wanneer je niets doet

Veel mensen voelen zich schuldig wanneer ze rust nemen.
Niet omdat ze iets verkeerd doen maar omdat ze hun waarde onbewust zijn gaan koppelen aan wat ze doen.
Productief zijn voelt nuttig.
Bezig zijn voelt waardevol.
Zorgen voor anderen voelt betekenisvol.

En daardoor kan gewoon even zitten, lezen, wandelen of niets doen vreemd aanvoelen.
Alsof je iets belangrijks vergeet.
Alsof je tekortschiet.

Terwijl rust net een van de meest noodzakelijke dingen is die je voor jezelf kunt doen.

Wanneer je zenuwstelsel gewend geraakt aan stress

Er speelt nog iets anders mee.
Ons zenuwstelsel kan gewend raken aan een constante staat van spanning.

Wanneer je jarenlang veel verantwoordelijkheden draagt, voortdurend bereikbaar bent of altijd bezig bent met de behoeften van anderen, wordt stress bijna je normale toestand.
Je lichaam leert functioneren op alertheid.
Op doorgaan. Op presteren.

En wanneer je dan probeert te ontspannen, voelt dat soms vreemd.
Sommige mensen ervaren zelfs meer onrust wanneer ze eindelijk rust nemen omdat hun systeem ontspanning niet meer gewoon is.
Stress voelt vertrouwd. Rust voelt onbekend.

Waarom sommige mensen pas kunnen ontspannen wanneer ze uitgeput zijn

Misschien herken je dit:

Je blijft doorgaan.
Nog één taak.
Nog één telefoontje.
Nog één mail.

Tot je lichaam zegt: nu is het genoeg.
Pas dan geef je jezelf toestemming om te rusten.
Omdat je diep vanbinnen gelooft dat rust pas mag wanneer je voldoende hebt gepresteerd.
Wanneer je moe genoeg bent.
Wanneer je hard genoeg hebt gewerkt.
Wanneer je bewezen hebt dat je het verdiend hebt.

Maar rust is geen beloning voor uitputting.

Rust is een basisbehoefte

We wachten niet tot we volledig uitgedroogd zijn om water te drinken.
We wachten niet tot we dagen niet geslapen hebben voor we naar bed gaan.
Waarom wachten we dan vaak wel tot we volledig leeg zijn voor we rust nemen?

Rust is geen luxe.
Rust is geen zwakte.
Rust is geen teken van luiheid.

Rust is een basisbehoefte. Niet iets wat je moet verdienen.

Maar iets wat je nodig hebt om gezond, veerkrachtig en aanwezig te kunnen blijven.

Misschien mag het vandaag al

Misschien hoeft rust niet te wachten tot alles af is.
Misschien hoeft rust niet te wachten tot je uitgeput bent.
Misschien hoeft rust niet te wachten tot je lichaam protesteert.
Misschien mag je vandaag al even stoppen.

Niet omdat je alles gedaan hebt.
Maar gewoon omdat je een mens bent.

En omdat je waarde niet afhangt van hoeveel je presteert.

Wanneer voelde jij je voor het laatst schuldig omdat je rust nam?

En wat zegt dat over de overtuigingen die je hebt meegekregen over rust, productiviteit en je eigen waarde?

Merk je dat je voortdurend blijft doorgaan, moeite hebt om te ontspannen of pas rust neemt wanneer je volledig uitgeput bent?

Samen kunnen we onderzoeken welke overtuigingen daaronder zitten en hoe je opnieuw rust kunt toelaten zonder schuldgevoel.

Plan nu jouw vrijblijvend kennismakingsgesprek.