Mensen die veel nadenken zijn vaak niet zwak, maar oververantwoordelijk
"Waarom denk ik toch altijd zoveel na?"
Het is een vraag die ik regelmatig hoor in mijn praktijk.
Mensen die piekeren, analyseren, scenario's bedenken of moeilijk kunnen loslaten, zijn vaak streng voor zichzelf.
"Waarom kan ik niet gewoon stoppen met denken?"
"Waarom maak ik me altijd zorgen?"
"Waarom blijf ik alles telkens opnieuw afspelen in mijn hoofd?"
Alsof er iets mis is met hen.
Maar wat als dat vele nadenken niet het probleem is?
Wat als het ooit een oplossing was?
Meer dan alleen piekeren
Veel mensen die veel nadenken, zijn niet zomaar denkers.
Ze voelen zich verantwoordelijk.
Verantwoordelijk voor wat anderen voelen.
Verantwoordelijk voor de sfeer.
Verantwoordelijk voor mogelijke problemen.
Verantwoordelijk voor het vermijden van conflicten.
Verantwoordelijk voor het geluk van anderen.
Daardoor zijn ze voortdurend bezig met:
analyseren wat iemand bedoelde
vooruitdenken
mogelijke problemen voorspellen
de juiste woorden zoeken
rekening houden met iedereen
verschillende scenario's afwegen
Hun hoofd staat zelden stil.
Niet omdat ze zwak zijn maar omdat ze voortdurend proberen alles onder controle te houden.
Wanneer nadenken een overlevingsmechanisme wordt
Vaak ontstaan deze patronen niet zomaar.
Misschien groeide je op in een omgeving waar je goed moest aanvoelen hoe anderen zich voelden.
Misschien was er spanning thuis.
Misschien leerde je dat het veiliger was om conflicten te vermijden.
Misschien kreeg je veel verantwoordelijkheid op jonge leeftijd.
Misschien voelde je dat je sterk moest zijn voor anderen.
Je brein leert dan iets belangrijks: "Als ik goed oplet, kan ik problemen voorkomen."
Dat mechanisme kan jarenlang nuttig zijn.
Alleen neemt het je vaak ook mee naar volwassenheid.
Zelfs wanneer er geen gevaar meer is.
Het vermoeiende van oververantwoordelijkheid
Het moeilijke is dat je dan niet alleen je eigen emoties draagt.
Je draagt ook die van anderen.
Je denkt na over wat je gezegd hebt.
Je vraagt je af of iemand boos is.
Je probeert te voorspellen hoe een gesprek zal verlopen.
Je voelt je verantwoordelijk voor hoe anderen reageren.
En dat kost ongelooflijk veel energie.
Veel mensen die piekeren zijn niet bezig met zichzelf.
Ze zijn bezig met iedereen rondom hen.
Het verschil tussen verantwoordelijkheid en oververantwoordelijkheid
Verantwoordelijkheid nemen is gezond.
Oververantwoordelijkheid ontstaat wanneer je probeert te dragen wat eigenlijk niet van jou is.
Je bent verantwoordelijk voor:
wat je zegt
wat je doet
hoe je communiceert
welke keuzes je maakt
Je bent niet verantwoordelijk voor:
de emoties van anderen
hun interpretaties
hun reacties
hun keuzes
hun geluk
Dat onderscheid leren maken kan enorm bevrijdend zijn.
Enkele vragen die kunnen helpen
Wanneer je merkt dat je hoofd weer overuren draait, stel jezelf dan eens deze vragen:
Is dit werkelijk mijn verantwoordelijkheid?
Probeer ik een probleem op te lossen dat er nog niet is?
Kan ik dit vandaag beïnvloeden?
Wat gebeurt er als ik dit even laat rusten?
Draag ik iets dat eigenlijk van iemand anders is?
Vaak ontstaat er dan al wat meer ruimte.
Je hoeft niet alles te dragen
Misschien hoef je niet minder zorgzaam te worden.
Misschien hoef je niet minder betrokken te zijn.
Misschien hoef je niet plots een persoon te worden die nergens meer om geeft.
Misschien mag je gewoon leren onderscheiden wat van jou is en wat niet.
Want veel mensen die veel nadenken zijn niet zwak.
Ze hebben jarenlang geprobeerd om alles en iedereen veilig te houden.
Maar op een bepaald moment mag je jezelf dezelfde zorg geven die je altijd aan anderen hebt gegeven.
En misschien begint dat met één eenvoudige gedachte:
"Niet alles wat ik voel of zie gebeuren, is mijn verantwoordelijkheid."
Merk je dat je hoofd nooit echt stilvalt? Dat je voortdurend bezig bent met wat anderen denken, voelen of verwachten?
Je hoeft dat niet alleen te dragen.
Tijdens coaching bekijken we samen welke patronen achter het piekeren schuilgaan, hoe ze zijn ontstaan en hoe je meer rust kan creëren zonder jezelf te veranderen.
Wil je ontdekken hoe je meer rust in je hoofd kunt ervaren?
Plan vrijblijvend een kennismakingsgesprek.